Σάββατο 9 Μαΐου 2026

αΝεΚΠΛηΡωΤο / ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΓΚΟΓΚΑΣ

 

ΤΟ ΑΚΟΥΤΕ Ως ΤΡΑΓΟΥΔΙ 
https://suno.com/song/f29e1a64-738a-4f4d-a914-f33d7123b4c2
 
(τραγούδι που γράφτηκε την 2η πρωινή ώρα)
 
[Verse 1]
 

Ευχήθηκα μια Κυριακή να έρθεις για τσιγάρο
κι όσα κι αν είχα μες στο νου, για σε θα παρατούσα.
Από τα χείλη σου τα δυο την κάφτρα να σου πάρω
κι ύστερα μες στον άνεμο τη στάχτη να πετούσα.
 
[verse 2]
Μα συ γλυκά αρνήθηκες και είπα δεν πειράζει.
Μπορώ εγώ να σ΄ αγαπώ σε κάποιο εικονοστάσι.
Από τα μάτια σου ζεστό, το δάκρυ σου να στάζει.
Μαντήλι να το σκούπιζα, μα ξέρω είχα διστάσει!
 
[chorus]
Τα πρωινά σηκώνομαι κι ανοίγω τις κουρτίνες.
Κρατώ στο χέρι τον καφέ, στο στόμα τη συγνώμη.
Δεμένος παν στην κουπαστή,  ακούω τις σειρήνες
και τρέχουνε και κρύβονται στ΄ αμπάρια οι λοστρόμοι.
 
[verse 3]
Γλυκά να σε νανούριζα μα η σκέψη με τρομάζει.
Πως πάλι θα με αρνηθείς πριν απ΄ την σταύρωση μου.
Το σαπιοκάραβο που ζω, τα κύματα αγκαλιάζει
και συ γελάς που γίνηκες αγκάθι στη ψυχή μου.
 
 

Περί της έγερσης ή της ανάρτησης της Ελληνικής Σημαίας στην Κύπρο

 γράφει ο Δημήτριος Γκόγκας


     Το τελευταίο διάστημα έγινε λόγος περί της νομιμότητας της έγερσης της Ελληνικής Σημαίας στην μαρτυρική Κύπρο, ύστερα από μία τοποθέτηση αντιπροέδρου πολιτικού κόμματος της Κύπρου και υποψήφιας βουλεύτριας κατά τις βουλευτικές εκλογές του Μαίου 2026, στην οποία ανέφερε ότι θα πρέπει στην Κύπρο να ανεμίζουν μόνο οι Κυπριακές Σημαίες (όχι οι ελληνικές και όχι οι ελληνοκυπριακές). Φυσικά κανείς δεν κατάλαβε μέχρι και σήμερα την διαφορά της Κυπριακής σημαίας από αυτή της Ελληνοκυπριακής! 

   


Αναζητώντας λοιπόν στοιχεία διαπίστωσα ότι : η  έγερση ή ανάρτηση της ελληνικής σημαίας στην Κύπρο δεν είναι γενικά παράνομη. Η ελληνική σημαία χρησιμοποιείται ευρέως από ιδιώτες, σε εκκλησίες, σχολεία, δημόσιες εκδηλώσεις και εθνικές επετείους, ιδιαίτερα λόγω των ιστορικών και πολιτιστικών δεσμών μεταξύ Κύπρου και Ελλάδας. Η ανάρτηση από τους ιδιώτες δηλώνει και το βαθύτερο αίσθημα τους, ότι ανήκουν στο ελληνικό έθνος και πως η Κύπρος είναι γη Ελληνική! (προσοχή όχι της Ελλάδας, αλλά του ελληνισμού) 

Υπάρχουν όμως ορισμένα σημεία που έχουν σημασία και θα πρέπει να προσεχθούν ιδιαίτερα:

  •  Σε κρατικά κτίρια και επίσημους χώρους ισχύουν συγκεκριμένοι κανονισμοί για το ποιες σημαίες υψώνονται και με ποια πρωτόκολλα.
  • Δεν επιτρέπεται η χρήση σημαίας με τρόπο που να συνδέεται με υποκίνηση βίας, μίσους ή παράνομων ενεργειών.
  • Σε κάποιες περιπτώσεις (π.χ. σχολεία, στρατός, δημόσια υπηρεσία) μπορεί να υπάρχουν διοικητικοί κανόνες για το πώς και πότε αναρτώνται σημαίες.

Για την νομιμότητα της ανάρτησης ή έγερσης της Ελληνικής σημαίας  στη μεγαλόνησο υπάρχει σχετική συνταγματική πρόβλεψη. Το βασικό κείμενο είναι το Άρθρο 4 του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Συγκεκριμένα, το άρθρο αναφέρει ότι:

«Αι αρχαί της Δημοκρατίας … αναρτώσι την σημαίαν της Δημοκρατίας και έχουσι το δικαίωμα να αναρτώσι κατά τας εορτάς ταυτοχρόνως ομού μετά της σημαίας της Δημοκρατίας την ελληνικήν και την τουρκικήν σημαίαν.»

Αυτό δείχνει ότι το ίδιο το Σύνταγμα αναγνωρίζει ρητά τη δυνατότητα ανάρτησης της ελληνικής σημαίας σε συγκεκριμένα πλαίσια.

Το σημαντικό είναι ότι:

  • δεν υπάρχει γενική απαγόρευση για ιδιώτες να αναρτούν την ελληνική σημαία,
  • ούτε υπάρχει ποινική διάταξη που να καθιστά παράνομη την κατοχή ή ανάρτησή της από πολίτες.

     


Ας διαβάσουμε παρακάτω ολόκληρο το άρθρο 4 του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας και ας αναλογιστούμε το κακό που κάνουν κάποιοι όταν μιλούν χωρίς να έχουν τη γνώση των νόμων και των κανονισμών που διέπουν την ανάρτηση συμβόλων και μάλιστα του εθνικού μας συμβόλου. Θα επισήμανα δε, τους συμπολίτες μου, εδώ στην Κύπρο, ειδικά αυτους που έσπευσαν να χειροκροτήσουν τις δηλώσεις της υποψήφιας βουλεύτριας, πριν μιλήσουν, πριν εκφράσουν μια άποψη 'διχαστική" να μελετούν. 

ΑΡΘΡΟΝ 4 

1. Η Δημοκρατία έχει ιδίαν σημαίαν ουδετέρου σχεδίου και χρώματος, την οποίαν επιλέγουσιν από κοινού ο Πρόεδρος και ο Αντιπρόεδρος της Δημοκρατίας. 

2. Αι αρχαί της Δημοκρατίας και οιονδήποτε νομικόν πρόσωπον δημοσίου δικαίου ή οργανισμός κοινής ωφελείας ιδρυόμενος δια ή συμφώνως τω νόμω της Δημοκρατίας αναρτώσι την σημαίαν της Δημοκρατίας και έχουσι το δικαίωμα να αναρτώσι κατά τας εορτάς ταυτοχρόνως ομού μετά της σημαίας της Δημοκρατίας την ελληνικήν και την τουρκικήν σημαίαν. 

3. Αι κοινοτικαί αρχαί και τα ιδρύματα αυτών έχουσι το δικαίωμα, να αναρτώσι κατά τας εορτάς ταυτοχρόνως ομού μετά της σημαίας της Δημοκρατίας την ελληνικήν ή την τουρκικήν σημαίαν. 

4. Πας πολίτης της Δημοκρατίας ή οιαδήποτε οργάνωσις αποτελούσα ή μη νομικόν πρόσωπον, εξαιρουμένων των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου, της οποίας τα μέλη είναι πολίται της Δημοκρατίας, έχουσι το δικαίωμα να αναρτώσιν επί της κατοικίας ή του καταστήματος αυτών την σημαίαν της Δημοκρατίας ή την ελληνικήν ή την τουρκικήν σημαίαν, άνευ οιουδήποτε περιορισμού.

Τετάρτη 6 Μαΐου 2026

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΟΧΑΣΤΗΣ / ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ – ΘΕΣΕΙΣ/ΑΝΤΙΘΕΣΕΙΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: Συλλογικό έργο ΕΠΙΜΕΛΕΙΗ Γ΄ Ελληνική Δημοκρατία 1974-2024: 50 χρόνια από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο και την πτώση της Απριλιανής Δικτατορίας

 


ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΟΧΑΣΤΗΣ / ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ – ΘΕΣΕΙΣ/ΑΝΤΙΘΕΣΕΙΣ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: Συλλογικό έργο

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Λουκάς Αξελός – Βασίλης Ασημακόπουλος

 

ΤΙΤΛΟΣ: Η Γ΄ Ελληνική Δημοκρατία 1974-2024: 50 χρόνια από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο και την πτώση της Απριλιανής Δικτατορίας


   Τα 50 χρόνια που πέρασαν από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο και την πτώση της Απριλιανής δικτατορίας αποτελούν τον χρόνο ζωής της Γ ́ Ελληνικής Δημοκρατίας. Φυσικό, λοιπόν, είναι όλοι μας να θελήσουμε να κάνουμε έναν απολογισμό. Αλήθεια, ποια Ελλάδα παραλάβαμε, ποια ήταν η Ελλάδα που ονειρευόμασταν και σε ποια Ελλάδα καταλήξαμε να ζούμε; Αυτό σημαίνει ότι ο απολογισμός οφείλει να κινηθεί στο πραγματικό πεδίο της ιστορίας και όχι του εξωραϊσμού ή της αγιογραφίας της. Γιατί, αυτός που ισχυρίζεται ότι η απάντηση είναι τέλος καλό, όλα καλά, είτε, απλά, είναι αφελής, είτε λέει ψέματα.

    Με βάση αυτό το σκεπτικό επιχειρήσαμε να φέρουμε εις πέρας ένα διαφορετικό, κριτικού χαρακτήρα, αφιέρωμα στα ήδη συντελεσθέντα. Δυστυχώς τα νερά δεν είναι πιο βαθιά· είναι, πιθανόν, άπατα. Αυτό ακριβώς φρονούμε ότι εννοούσε ο Αντόνιο Γκράμσι μιλώντας για την εποχή των τεράτων. Είναι, πλέον, όχι μόνο ζήτημα ηθικής και ιστορικής αποκατάστασης, αλλά και πολιτικής αναγκαιότητας, να αναγνωρίσουμε ότι η αποκατάσταση της Δημοκρατίας στην Ελλάδα, τον Ιούλιο του 1974, προέκυψε ως αποτέλεσμα της καταστροφής της Κύπρου. Και είναι, επίσης, ιστορικά αναγκαίο, να τονιστεί ότι η απόκρυψη της ανάπηρης Ανεξαρτησίας, αποτελεί συνειδητό έγκλημα δια παραλείψεως. Η Ελληνική και η Κυπριακή Δημοκρατία είναι δύο ανάπηρα κράτη, που εξακολουθητικά, αδυνατούν να ασκήσουν τα κυριαρχικά δικαιώματά τους.

   Η πραγματικότητα, λοιπόν, είναι άλλη από την εμφανιζόμενη. Η μεταπολίτευση, όπως τα στοιχεία αποκαλύπτουν δεν τροποποίησε, ούτε άλλαξε τις πολυπλόκαμες δομές εξάρτησης της χώρας. Αντίθετα, εκλεπτύνοντας ορισμένες πλευρές σε σχέση με το παρελθόν, πιεζόμενη και από τον λαϊκό ριζοσπαστισμό, έδωσε μορφή σε νέες πιο εκσυγχρονισμένες μορφές εξάρτησης, όπως τις ζήσαμε την τελευταία 15ετία και όπως αποτυπώθηκαν στην ανοικτή διακυβέρνηση της χώρας από την τρόικα και την υποθήκευση του δημόσιου πλούτου για 99 χρόνια.

   Η σημερινή, καθολική, ομολογουμένως, χρεοκοπία της χώρας, είναι ο μεγαλύτερος και ουσιαστικότερος δείκτης του απολογισμού της μεταπολίτευσης. Οι πανηγυρισμοί του πολιτικού κόσμου για τα 50 χρόνια, χωρίς ιδιαίτερη αναφορά στην χρεοκοπία, στο τι αυτή αφήνει ως δεσμά για την χώρα για τις επόμενες δεκαετίες και τι κοινωνικούς και εθνικούς ακρωτηριασμούς συνεπάγεται, είναι το μέγα ζητούμενο. Σε αυτό και τα ερωτήματα και τα διλήμματα που αυτό θέτει, προσπαθούν με επιχειρήματα να απαντήσουν οι είκοσι πέντε συγγραφείς του παρόντος τόμου.

Τρίτη 5 Μαΐου 2026

Βροχές του Φθινοπώρου / ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΓΚΟΓΚΑΣ

https://suno.com/song/5a8aae11-b4aa-4def-8c18-73eaf3df26e2
 

Βροχές του Φθινοπώρου στάξαν πάλι
σαν δάκρυα που πνίγουν τις σιωπές
κι ένα ποτάμι στο μυαλό σου εκβάλλει,
ξεπλένοντας του κόσμου τις ντροπές.
 
Βροχές που οι σταγόνες φυλακίζουν
τα βλέμματα αόρατων εχθρών.
Τα ίχνη των βημάτων τουφεκίζουν
στ΄ απόνερα μικρών κολυμβηθρών.
 
Και συ που πρέπει αλυσοδεμένη
σταλαγματιά να γίνεις μιας βροχής,
σε κίτρινο λαβύρινθο κλεισμένη
να ψάχνεις μία πόρτα διαφυγής.
 
Σεπτέμβρης μήνας το νερό θολώνει
και ψήνεται στα χείλη το κρασί.
Ο ουρανός τα σύννεφα απλώνει
ζωή που εξοστρακίζει η ζωή.
 
Οκτώβρης ήρθε, οι βροχές συχνάζουν,
στις στάσεις και σε βρίσκουν μοναχή.
Καλόγριες στις σκέψεις σου μονάζουν
και στη ψυχή σου σκάει μια κραυγή.
 
Νοέμβρης, τα βουνά έχουν πουντιάσει.
Απόμειναν οι στάλες στη ψυχή.
Τα χέρια σου κοιτάς έχεις γεράσει.
Πως πέρασε κι αυτή η εποχή.
 
 
 

ΧΕΙΜΩΝΑ ΝΑ ΒΡΕΘΟΥΜΕ ΣΤΙΣ ΓΙΟΡΤΕΣ / Δημήτριος Γκόγκας από την ποιητική συλλογή: Ένα τετράδιο για το Στρυμονικό

το ακούμε και ως τραγούδι: https://suno.com/song/3d8a906f-35f5-4d14-b146-00ce810a6ee5
 

Ρωτώ σιγά ποιον δρόμο θα διαλέξεις
κι εσύ κοιτάς ψηλά τον ουρανό.
Γυμνά τα πόδια σου και πως τρέξεις,
κρεμιέται τ΄ όνειρο σ΄ ένα γκρεμό.
 
Στης γης σ΄ ένα δωμάτιο, πεθαίνεις.
Ο ήλιος πώς να φτάσει να σε δει.
Τη μέρα δεν μιλάς κι όλο σωπαίνεις,
τη νύχτα φεγγαράκι σε κλουβί.
 
Ρωτώ ξανά: μπορώ να περιμένω;
Και βάζω στο ποτήρι μου νερό.
Στους ουρανούς σε έχουν πεθαμένο.
Μια μάνα κελαηδάει σ΄ αγαπώ.
 
Φοβάσαι μα ελπίζω να πετάξεις,
γεμίζω τα ποιήματα μ΄ ευχές.
Ελπίζω το Φθινόπωρο ν΄ αλλάξεις,
Χειμώνα να βρεθούμε στις γιορτές.

 
 

Δευτέρα 4 Μαΐου 2026

Διαβάζοντας την ποιητική συλλογή: «Εν Αρχή ἦν ἡ Θάλασσα» της Αθηνάς Τέμβριου

 γράφει ο Δημήτριος Γκόγκας 


 
     

   Στη νέα της ποιητική συλλογή η ποιήτρια Αθηνά Τέμβριου, χρησιμοποιεί πολύ-επίπεδους συμβολισμούς, ενσωματώνει φιλοσοφικές αναφορές, δείχνει ότι δουλεύει πολύ τη μουσικότητα της γλώσσας και με απόλυτο σεβασμό συνδέει το προσωπικό με το συλλογικό βίωμα. Ο ίδιος ο τίτλος «Εν Αρχή ἦν ἡ Θάλασσα» παραπέμπει άμεσα στη βιβλική φράση «Εν αρχή ην ο Λόγος». Αυτό άμεσα υποδηλώνει ότι η θάλασσα λειτουργεί πιθανόν ως αρχέγονο σύμβολο, ως πηγή ζωής, μνήμης, πατρίδας ή συνείδησης, ίσως και ως μεταφορά της κυπριακής ταυτότητας και της ιστορικής μοίρας.

Ας αναγνώσουμε με ποιητική ευλάβεια το ομότιτλο ποίημα της συλλογής:

Εν Αρχή ἦν ἡ Θάλασσα
 
Η εκκλησιά του είναι δίπλα στο κύμα
δίχως τοίχους, εικόνες και τέμπλο
Πλήθος χρωματιστές λείες πέτρες
και κοχύλια μεσονύχτια ανάβουν
 
Αν ερχόταν ξανά
Θα διάλεγε τη θάλασσα,
να θελήσει τον κόσμο απ΄ την αρχή
ο αλιεύς ψυχών.
 
Θα μουρμούριζε το κύμα ανάσταση,
ο ήλιος το άσμα της άνοιξης,
ο αγέρας θα έφερνε ξανά στη στεριά
Λίγες στάλες απ΄ την αγάπη
 
Η εκκλησιά του είναι δίπλα στο κύμα
δίχως ράσα, καντήλια και θυμιατό.
Μονάχα γλάροι προσκυνητές και 
λίγοι ψαράδες που ρίχνουν τα δίχτυα τους.
 
 
      Στους 4 πρώτους στίχους η ποιήτρια αφαιρεί όλα τα εξωτερικά γνωρίσματα της οργανωμένης λατρείας: τοίχους, εικόνες, τέμπλο. Η εκκλησία εδώ δεν είναι οικοδόμημα αλλά βίωμα. Είναι κοντά στη φύση, στην αλήθεια της ύπαρξης, κοντά, δίπλα στην συνεχή κίνηση της ζωής.  Οι πέτρες και τα κοχύλια είναι εκείνα τα ταπεινά υλικά, δουλεμένα από τον χρόνο και τη θάλασσα, που συμβολίζουν την μνήμη και την αιωνιότητα.
«Αν ερχόταν ξανά
Θα διάλεγε τη θάλασσα…»
    Σκέφτομαι εδώ να εμφανίζεται με σαφήνεια ο Χριστός, χωρίς όμως να κατονομάζεται άμεσα. Η ποιήτρια λοιπόν φαντάζεται πως αν ο Χριστός επέστρεφε σήμερα, δεν θα επέλεγε παρά την θάλασσα, που είναι η αρχή, η αλήθεια, η καθαρότητα του κόσμου. Έτσι επιλέγεται και μια καθαρά βιβλική φράση «αλιεύς ψυχών», μια ξεκάθαρη αναφορά στους μαθητές αλλά και στον ίδιο τον Υιό του Θεού και του Ανθρώπου.
    Ακολουθώντας την ροή του ποιήματος βρισκόμαστε ενώπιον ενός εξαιρετικού στίχου: «Θα μουρμούριζε το κύμα ανάσταση». Η αναμενόμενη  ανάσταση δεν πραγματοποιείται από άνθρωπο αλλά από το ίδιο το κύμα. Ήρεμα, σιγανά, με ένα μουρμούρισμα. Με καράβι τον ήλιο και την Άνοιξη. Που δεν γεννά, παρά μόνο την ελπίδα, την αγάπη! Πλησιάζοντας στο τέλος, θα έλεγε κανείς ότι αναγνώσκουμε κάποιο πατερικό κείμενο, βαθιά τελετουργικό.  Με οδηγούς τους «ψαράδες», τους πρώτους μαθητές δηλαδή του σταυρωμένου, τους απλούς και ταπεινούς ανθρώπους, αγκαλιάζουμε τη θάλασσα, σαν τόπο αποκάλυψης, κάθαρσης αλλά και μια υπόσχεση νέας αρχής.
 

 

                                           Δημήτριος Γκόγκας και Αθηνά Τέμβριου